เนื้อหา

     วิธีลดความชื้นของข้าวเปลือกที่ชาวนาเก็บเกี่ยวได้และต้องการเก็บไว้ในยุ้งฉางเพื่อเอาไว้ทำเมล็ดพันธุ์ หรือเพื่อเก็บไว้ขายคือการนำไปตากแดด 3–4 แดด ซึ่งจะทำให้ความชื้นลดลงเหลือประมาณ 13–14% แล้วจึงนำขึ้นเก็บในยุ้งฉาง แต่ในปัจจุบันส่วนมากเก็บเกี่ยวโดยใช้รถเกี่ยวข้าว ชาวนามักจะขายข้าวเปลือกที่มีความชื้นให้แก่โรงสีโดยไม่ได้ตากจนได้ความชื้นที่เหมาะสม
     ข้าวเปลือกที่มีความชื้นมากจะเก็บไว้ไม่ได้นาน เกิดมอดและแมลงกัดกินรวมถึงเกิดเชื้อราได้ง่าย เมื่อนำไปสีจะได้ข้าวสารเต็มเมล็ดน้อย เกิดข้าวหักและปลายข้าวมากแต่ถ้าข้าวเปลือกแห้งเกินไป เล็ดข้าวจะเปราะและหักได้ง่าย เมื่อนำไปสีจะเกิดข้าวหักมากเช่นกัน เมื่อโรงสีรับซื้อข้าวเปลือกมาแล้ว ก่อนที่จะนำไปสีหรือนำไปเก็บจึงต้องลดความชื้นในข้าวเปลือกก่อน ให้เหลือประมาณ 14% ซึ่งเป็นความชื้นที่เหมาะสม
     การลดความชื้นของโรงสีส่วนใหญ่มี 2 วิธี วิธีแรกคือใช้การนำข้าวเปลือกไปตากในลานตาก มักเป็นลานคอนกรีต ใช้พลังงานความร้อนจากดวงอาทิตย์ช่วยให้ความชื้นลดลงโดยใช้แรงงานจากคนหรือเครื่องจักรเช่นรถแทรกเตอร์ช่วยพลิกข้าวเปลือกให้รับแสงแดดทั่วถึงกัน ประมาณ 1 -2 วัน ความชื้นในข้าวเปลือกจะลดลงตามต้องการจึงนำเข้าที่เก็บ วิธีนี้ ประหยัดพลังงานก็จริงแต่มีการแตกหักของเมล็ดข้าวจากการใช้เครื่องจักรมาก โรงสีต้องมีเนื้อที่กว้างมากสำหรับทำลานตาก 

ภาพจาก http://www.bloggang.com/data/n/nahoad/picture/1275877786.jpg

     วิธีลดความชื้นข้าวเปลือกอีกวิธีหนึ่งที่โรงสีปัจจุบันนิยมใช้คือ ใช้การอบข้าวเปลือกด้วยเครื่องลดความชื้น หรือเครื่องอบข้าวเปลือก หลักการทั่วไปคือใช้อากาศร้อนที่ได้จากการเผาเชื้อเพลิง ผ่านข้าวเปลือกที่อยู่ในเครื่องอบ ความร้อนจากอากาศร้อนจะทำให้ความชื้นในข้าวเปลือกลดลงได้ตามต้องการ วิธีการนี้ไม่ใช้พื้นที่มากเหมือนลานตากข้าว ใช้เวลาน้อยและควบคุมความชื้นได้ดี เชื้อเพลิงที่ใช้ในการอบข้าวมักเป็นแกลบที่ได้จากการสีข้าวนั่นเอง

คำถาม สืบค้นข้อมูลเกี่ยวกับหลักการทำงานของเครื่องลดความชื้นหรือเครื่องอบข้าวเปลือกแบบต่างๆ     

     โรงสีข้าวมูลนิธิชัยพัฒนามีพื้นที่น้อย ใช้วิธีลดความชื้นข้าวเปลือกด้วยเครื่องลดความชื้นและใช้แกลบเป็นเชื้อเพลิง แต่ไม่ได้ใช้ความร้อนจากแกลบไปทำให้อากาศร้อนโดยตรง เนื่องจากโรงสีมูลนิธิชัยพัฒนามีโครงการผลิตไฟฟ้าจากแกลบที่เป็นของเหลือจากการสีข้าวด้วยจึงมีการติดตั้งเครื่อง Gasifier ซึ่งใช้เผาแกลบให้มีความร้อนสูงในที่มีออกซิเจนจำกัด เมื่อได้อุณหภูมิประมาณ 800 องศาเซลเซียสก็จะได้แก๊สมีเทน ที่สามารถนำไปเป็นเชื้อเพลิงที่ให้ความร้อนในการอบข้าวเปลือกและนำไปเป็นเชื้อเพลิงสำหรับเครื่องผลิตพลังงานไฟฟ้าด้วย การใช้เครื่องอบข้าวด้วยวิธีนี้สามารถลดความชื้นได้ 2 % ในเวลา 1 ชั่วโมง
     แกลบที่เผาแล้วจะเปลี่ยนเป็นสีดำที่เรียกว่าขี้เถ้าแกลบ นำไปใช้เป็นวัสดุปลูกไม้ดอกไม้ประดับได้ดีเนื่องจากในแกลบมีสารซิลิกาสูง

คำถาม  สืบค้นข้อมูลเกี่ยวกับ Gasification และการนำไปใช้ประโยชน์

 


วิดีทัศน์เรื่องอบแล้วเก็บ