เนื้อหา

 เครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูวิจัยมีการทำงานเป็นระบบที่ประกอบด้วยองค์ประกอบสำคัญ 4 ส่วน ได้แก่ ตัวป้อน (Input) กระบวนการ (Process) ผลผลิต (Output) และข้อมูลย้อนกลับ (Feedback) โดย “ตัวป้อน” คือ ต้นกำเนิดนิวตรอนและแท่งเชื้อเพลิง สำหรับเกิดปฏิกิริยาฟิชชัน เมื่อเจ้าหน้าที่กดปุ่ม Start เพื่อสั่งเดินเครื่องปฏิกรณ์ฯ “กระบวนการ” คือ ขั้นตอนต่างๆ ที่เกิดขึ้นภายในเครื่องปฏิกรณ์ฯ ประกอบด้วย การยิงอนุภาคนิวตรอนจากต้นกำเนิดนิวตรอนเข้าชนยูเรเนียม-235 ในแท่งเชื้อเพลิงเพื่อจุดชนวนปฏิกิริยาฟิชชัน จากนั้นอนุภาคนิวตรอนความเร็วสูงจากปฏิกิริยาฟิชชันก็จะถูกหน่วงความเร็วให้ลดลงจนอยู่ในระดับที่เหมาะสม เพื่อทำให้เกิดปฏิกิริยาฟิชชันเรื่อยไป 

    

 ซึ่งขณะที่เครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูวิจัยกำลังทำงานจะเปล่งแสงสีม่วง
ออกมาส่วน“ผลผลิต” ที่ได้จากเครื่องปฏิกรณ์ฯ คือ อนุภาคนิวตรอน
และพลังงานที่อยู่ในรูปรังสีและความร้อน เครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูวิจัยมี “ข้อมูลย้อนกลับ” เพื่อเป็นข้อมูลสำหรับควบคุมให้ระบบทำงานได้ดีขึ้น โดยข้อมูลได้จากอุปกรณ์หัววัดนิวตรอน (Neutron detector) ที่ติดตั้งภายในแกนปฏิกรณ์ และแสดงผลไปยังเครื่องแสดงผลในห้องควบคุม
ของเจ้าหน้าที่ และจะใช้แท่งควบคุมในการปรับระดับจำนวนนิวตรอนให้ได้ตามต้องการ หรือใช้เพื่อปิดการทำงานของเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูวิจัย 

     ประเทศไทยใช้ประโยชน์จากเครื่อง ปปว.-1/1 ในด้านต่างๆ ดังต่อไปนี้

         1) งานวิเคราะห์ธาตุโดยใช้เทคนิคการอาบรังสีนิวตรอน (Neutron Activation Analysis, NAA) เพื่อวิเคราะห์หาชนิดและปริมาณของธาตุต่างๆ ที่มีอยู่ในสารตัวอย่าง ประเทศไทยใช้ประโยชน์จากเครื่อง ปปว.-1/1 ในด้านต่างๆ ดังต่อไปนี้
         2) งานผลิตไอโซโทปรังสี (Radioisotope production) เพื่อใช้ในทางการแพทย์สำหรับการวินิจฉัยโรคและการบำบัดรักษา
         3) การถ่ายภาพวัสดุโดยใช้นิวตรอน (Neutron radiography) เพื่อถ่ายภาพดูลักษณะภายในของวัสดุ เช่น เกิดโพล่ง รอยรั่ว รอยร้าวหรือไม่ ซึ่งจะทำให้วัสดุไปบุบสลาย
         4) การปรับปรุงคุณภาพอัญมณีโดยการอาบรังสีนิวตรอน ทั้งนี้รังสีนิวตรอนจะไปทำปฏิกิริยากับธาตุต่างๆ ภายในอัญมณีก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงลักษณะทางกายภาพ ทำให้มีสีสันสวยงามยิ่งขึ้นและมีมูลค่าเพิ่มขึ้น 5-30 เท่า
         5) การศึกษาวิจัยทางด้านนิวเคลียร์ฟิสิกส์ และการทดลองต่างๆ ทางวิศวกรรมเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณู


วีดิทัศน์ เรื่องการใช้งานเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณู