เนื้อหา

     ปอดเป็นอวัยวะที่อยู่ในทรวงอกมีสองข้าง คือ ขวาและซ้าย มีลักษณะนิ่มร่างกายจึงมีกระดูกซี่โครงคอยปกป้องปอดไว้อีกชั้น ปอดแต่ละข้างจะมีถุงบางๆ 2 ชั้นหุ้มอยู่ เรียกว่า เยื่อหุ้มปอด ปอดมีหน้าที่หลัก คือ การหายใจ โดยทำให้เกิดการแลกเปลี่ยนก๊าซออกซิเจนและก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ระหว่างถุงลมขนาดเล็กในปอดกับหลอดเลือดฝอยในผนังของถุงลมเพื่อนำออกซิเจนไปเลี้ยงส่วนต่างๆของร่างกาย และนำคาร์บอนไดออกไซด์ออกจากร่างกายทางลมหายใจออก ซึ่งปอดของคนเราจะมีความจุหรือบรรจุอากาศได้ประมาณ 5-6 ลิตรแต่ร่างกายนำอากาศไปใช้จริงแค่ 10% ของความจุปอด
กระบวนการหายใจของคน มีดังนี้
     1) อากาศเข้าสู่จมูก (จมูกจะมีโพรงจมูกภายในโพรงจมูกจะมีขนเล็กๆและน้ำเมือกทำหน้าที่กรองฝุ่นและทำให้ลมหายใจชุ่มชื้น)
     2) จากนั้นอากาศผ่านไปตามคอหอย โดยมีช่องลมเป็นช่องที่อยู่บริเวณฐานของคอหอยช่องนี้มีฝาปิดช่องลม คอยปิดเปิดไม่ให้อาหารหลุดเข้าไปในหลอดลม
     3) อากาศเข้าสู่หลอดลมคอปลายสุดของหลอดลมคอแยกออกเป็นหลอดลมซ้ายและขวาสู่ปอดทั้งสองข้างหลอดลมจะแตกแขนงเล็กลงทุกทีเรียกว่าหลอดลมฝอยซึ่งมีจำนวนมากผนังหลอดลมจะบางลงตามลำดับปลายสุดของหลอดลมเหล่านี้จะเป็นถุงลม ในที่สุดอากาศก็จะผ่านเข้าสู่ถุงลมได้
     4) เมื่ออากาศเข้าสู่ถุงลม แก๊สออกซิเจนจะแพร่ออกจากถุงลม โดยจับกับเม็ดเลือดแดงปนไปกับเลือด เพื่อลำเลียงเข้าสู่เซลล์ทั่วร่างกาย
     5) เมื่อแก๊สออกซิเจนแพร่เข้าสู่เซลล์ทั่วร่างกาย จะเผาผลาญสารอาหารในเซลล์ร่างกายเกิด พลังงานน้ำ และ แก๊สคาร์บอนไดออกไซด์
     6) แก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ที่เกิดในเซลล์ร่างกาย จะแพร่ออกจากเซลล์ปนกับเลือด เพื่อลำเลียงไปยังปอด โดยจะแพร่ผ่านเส้นเลือดฝอยที่ล้อมรอบถุงลม และเข้าสู่ถุงลมเพื่อขับออกนอกร่างกายโดยกระบวนการหายใจออก

     เราทราบหรือไม่ว่า ปอดที่มีสีแตกต่างกันสามารถบอกอะไรเราได้ โดยปกติปอดของคนเราจะมีสีขาวๆแดงๆ แต่ถ้ามีสีคล้ำๆ แสดงว่ามีอนุภาคของคาร์บอนตกค้างอยู่บนปอด ซึ่งจะทำให้ปอดถูกทำลายเหลือพื้นที่ในการแลกเปลี่ยนก๊าซน้อยลง โดยอนุภาคของคาร์บอนจะพบมากในเขม่าควันบุหรี่ และยังพบในอากาศที่มีมลพิษ ดังนั้น เราจึงไม่ควรสูบบุหรี่ หรือหลีกเลี่ยงไม่อยู่ใกล้คนที่สูบบุหรี่และอยู่ในบริเวณที่มีอากาศบริสุทธิ์ เพื่อดูแลรักษาสุขภาพปอดของเรา และเพื่อให้เข้าใจการขยายตัวของปอดเมื่อหายใจเข้าไปมากขึ้น สามารถดูได้จากการทดลองเรื่อง “การขยายตัวของปอด”  ทดลองโดยวัดเส้นรอบวงของปอดหมูก่อนและหลังสูบลมเข้าไป ซึ่งพบว่าหลังสูบลมเส้นรอบวงของปอดจะมากขึ้น


วีดิทัศน์เรื่อง ปอด ปอด